‘Met zo’n grote wagen de weg op en meters maken is het mooiste wat er is’

Zuidplas - Als de winter zijn intrede doet, zijn de mannen van de gladheidsbestrijding (afdeling buitendienst) van de gemeente Zuidplas belangrijker dan ooit. Zij zorgen er immers voor dat de wegen en fietspaden in de gemeente sneeuw- en ijsvrij gehouden worden. Dat omvat meer dan een paar nachtjes strooien. Sterker nog, de mannen zijn er bijna het hele jaar mee bezig.  

Richard Leenders (36) en David Deijk (34) zijn als coördinator gladheidsbestrijding verbonden aan de gemeente Zuidplas. In die rol zijn zij verantwoordelijk voor de gladheidsbestrijding en het strooien. Mooi en belangrijk werk, waar ze een groot deel van het jaar mee bezig zijn. Beiden hebben voor verschillende overheden gewerkt en beschikken inmiddels over een flinke dosis ervaring en expertise. “Het helpt enorm als je zelf achter het stuur van een strooiwagen hebt gezeten en zelf het zout in de strooier hebt geschept”, vertelt Leenders als we hem spreken op de gemeentewerf aan de Zuidplasweg in Zevenhuizen. Hier staan de materialen klaar om in te zetten zodra de kou zijn intrede doet en de eerste sneeuwvlokken vallen. 

Gladheidsbestrijding beperkt zich niet tot de wintermaanden. Leenders en Deijk zorgen er niet alleen voor dat alle materialen in orde zijn en klaar staan om ingezet te worden, maar ook dat de te rijden routes up-to-date zijn en dat de zoutvoorraad op peil is. “We reserveren als gemeente elk jaar een grote hoeveelheid zout bij de zoutbank die op afroep geleverd wordt”, vertelt Leenders. “Zelf hebben we op de gemeentewerf ongeveer 160 ton aan strooizout opgeslagen in twee grote silo’s en we beschikken over een grote tank met zoutwatermengsel. Daar kunnen we ongeveer acht volledige strooirondes mee vooruit.” Om er direct aan toe te voegen: “Na vier of vijf rondes bestellen we alweer bij hoor, we mogen natuurlijk nooit zonder zitten.” 

Tijdens de koude maanden houden de mannen de weersverwachtingen continu in de gaten en wordt de conditie van het wegdek gemeten met sensoren in de weg. “Via een speciaal programma kunnen we precies zien wat de temperaturen zijn, wat het dauwpunt is en wat het vocht- en zoutgehalte op de weg is”, legt Leenders uit. “Daarnaast ontvangen we meerdere keren per dag actuele weersinformatie van meteorologen. Ook kunnen we met andere gemeenten meekijken wat de condities daar zijn. Zo weten we meestal twee dagen van tevoren al of we in actie moeten komen.”

Het team gladheidsbestrijding bestaat uit drie teams die werken in 24-uursdiensten. “Meestal krijgen de collega’s rond vier uur in de middag een seintje dat ze die avond de weg op moeten”, legt Deijk uit. “Meestal gaan we rond een uur of acht ‘s avonds rijden, dan heeft iedereen de gelegenheid om even te eten of de kinderen naar bed te brengen. We hebben een speciale appgroep, maar als er ‘s nachts een noodsituatie is, dan bellen we even.”

Het strooiwagenpark bestaat uit twee trekkers van een gecontracteerde aannemer, een vrachtauto en vier kleinere wagens van de gemeente zelf. “Normaal strooien we zo’n 12 gram zout per vierkante meter, en tien gram als we bijstrooien”, licht Leenders toe. “Dat is droog steenzout of een nat mengsel met natrium dat beter aan de weg plakt. De werking is afhankelijk van de hoeveelheid verkeer. Daarom heeft het geen zin om op plekken te strooien waar bijna geen (fiets)verkeer is.” Tijdens een strooironde wordt 15 tot 20 ton zout gestrooid. Daar zijn de teams meestal zo’n drie en een half uur mee bezig.
“Met een speciaal navigatiesysteem weten de wagens precies waar ze moeten strooien en waar ze al zijn geweest. Omdat er de laatste tijd veel is bijgebouwd, worden de routes steeds aangepast aan de actuele situatie”, legt Leenders uit. Leenders en Deijk benadrukken dat het strooien een hulpmiddel is en geen garantie voor veiligheid. “Je moet altijd zelf in de gaten houden hoe de situatie op de weg is en rekening houden met stukken die ondanks het strooien toch glad kunnen zijn.” Dat ondervinden de mannen ook tijdens het strooien als ze een van de eersten zijn die de gladde wegen opgaan. “Schades zijn soms onvermijdelijk als alles onder een deken van sneeuw verborgen ligt.” Toch gebeuren er ook ongelukjes die wel te voorkomen zijn. “Geef elkaar - en ons - alstublieft de ruimte”, verzoeken de mannen met klem. “We moeten met onze voertuigen een bepaalde snelheid aanhouden om het zout goed over de weg verdeeld te krijgen. Als iemand dan denkt dat hij ons wel even in kan halen, dan kunnen er gevaarlijke situaties ontstaan. Zo’n volgeladen strooiwagen staat namelijk niet van het ene op het andere moment stil.”
Als we vragen wat zo leuk is aan het werk, dan twijfelen ze geen moment. “Met zo’n grote wagen de weg op en meters maken voor veilige wegen, is het mooiste wat er is.”
Voor meer informatie: zuidplas.nl/strooiroutes-zuidplas.