De bijzondere band tussen Moerkapelle en Roemenië

In de rubriek Flashback gaan we terug in de tijd, naar het recente verleden van de Zuidplasdorpen. Peter Schilthuizen duikt in de archieven en neemt de lezer mee naar gebeurtenissen en ontwikkelingen van de jaren tachtig en negentig van de vorige eeuw tot nu.

Tegenwoordig zijn hulpacties voor een land in nood veelal gericht op Oekraïne. In de jaren 90 van de vorige eeuw richtte de aandacht zich op Roemenië. Moerkapelle nam daarin het voortouw.

Roemenië ging eind jaren 80 gebukt onder het bewind van dictator Nicolai Ceausescu. Hij stortte het land in armoede, terwijl hij zichzelf en zijn naasten schaamteloos verrijkte. Aan zijn dictatoriale gezag kwam in 1989 een bloedig einde. Ceausescu werd afgezet en geëxecuteerd. Hij liet een land in ontreddering achter.

Nederland schoot te hulp. Velen herinneren zich vast nog wel de tv-actie gepresenteerd door Linda de Mol.
De Moerkapelse transportondernemer Jan van Kralingen en fotowinkelier Bram Noordam waren betrokken bij het eerste hulpkonvooi dat na die tv-actie richting RoemenIë vertrok.
De twee waren daar zo van onder de indruk, dat zij de hulpkonvooien wilden voortzetten vanuit Moerkapelle. Dat leidde in 1989, op 24 november, tot het eerste Moerkapelse hulptransport.
In de Dorpsstraat werden 40 vrijwilligers met 21 wagens vol hulpgoederen om acht uur ’s ochtends uitgezwaaid door honderden mensen. Dat gebeurde nadat burgemeester Lips voor het raadhuis een toespraak had gehouden en er samen werd gezongen.

De vrachtwagens werden belangeloos beschikbaar gesteld door acht lokale transportbedrijven. Aan boord waren onder andere kleding, conserven en aardappelen, honderd ton in totaal.
De tocht van 4500 kilometer heen en terug verliep niet zonder problemen: zeven uur wachten aan de Roemeense grens, een kapotte truck onderweg en de voortdurende angst voor diefstal van de lading. Het waren slechts enkele aspecten van het grote avontuur dat tien dagen duurde. “Niemand van onze chauffeurs had ooit op Oost-Europa gereden”, bekende Teus Versloot mij jaren geleden.

Het eerste konvooi leidde een jaar later, in 1990, tot de oprichting van Stichting Kinderhulp Roemenië (SKR) in Moerkapelle. Daarmee kreeg de hulp meer structuur. De stichting organiseerde ook vakantiekampen voor Roemeense kinderen.
Dat ging jarenlang door, want de armoede in Roemenië bleef. In de steden werd het beter, maar in veel dorpen was het 25 jaar later nog armoe troef. Vooral ouderen leden daaronder.

In Moerkapelle zelf werden het hele jaar spullen voor Roemenië ingezameld en gesorteerd door een legertje vrijwilligers. Ze kwamen elke maandagavond bijeen in een grote schuur aan de Herenweg.

Dat duurde tot 2019, toen nog eenmaal een konvooi van vijftien vrachtwagens naar Roemenië afreisde. Daarna besloot de stichting te stoppen met de hulpkonvooien. Het aantal vrijwilligers in Moerkapelle liep terug; er vielen steeds meer ouderen af en er kwamen onvoldoende jongeren bij.

Het argument dat in Roemenië inmiddels ook ‘miljonairs woonden die maar voor hun eigen bevolking moesten zorgen’ speelde ook mee. Daar kwam bij dat veel vrijwilligers van het eerste uur inmiddels een respectabele leeftijd hadden bereikt. De gemiddelde leeftijd van hen was in 2019 64 jaar. Toch werd de beslissing om te stoppen niet lichtvaardig genomen. Er werd drie jaar over nagedacht want er was immers nog steeds armoe in Roemenië. De stichting werd daarom niet opgeheven en bleef bijvoorbeeld de kinderzomerkampen in Roemenië financieel ondersteunen. Pas vorig jaar hief de stichting zich daadwerkelijk op. Na 35 jaar hulp en naastenliefde.